Anadolu Yakası:
T: 0216 449 65 54
T: 0216 346 10 52
ONLINE SONUÇ ANADOLU
www.vetlabanadolu.com

Avrupa Yakası:
T: 0212 420 05 15/16
F: 0212 591 99 81
ONLINE SONUÇ AVRUPA

Karaciğer Enzimleri

 
 Karaciğer

Karaciğer organizmadaki en büyük organlardan biri olup abdomen ’in sağ üst bölümünde, alt kaburgaların arkasına yerleşiktir. Karaciğer vücuttaki zararlı maddeleri ve ilaçları metabolize eder ve etkisizleştirir. Kan pıhtılaşma faktörlerini, proteinleri ve enzimleri üretir; hormon dengelerini korumaya, vitaminler ve mineralleri depolamaya yardımcı olur. Karaciğer tarafından üretilen safra, kanallar yoluyla doğrudan ince bağırsağa taşınarak yağların sindirilmesine yardımcı olur veya safra kesesine nakledilerek daha sonra kullanılmak üzere depolanır ve konsantre edilir.

Çeşitli hastalıklar ve enfeksiyonlar karaciğerde akut veya kronik hasara neden olarak iltihaplanmaya, nedbeleşmeye (skar dokusu), safra yolu tıkanıklıklarına (kolestaz), pıhtılaşma anormalliklerine ve karaciğer işlev bozukluğuna neden olabilmektedir. İlaçlar, bazı bitkisel katkılar ve toksinler de tehdit oluşturabilmektedir. Sarılık (ikterus), koyu renkli idrar, açık renkli dışkı, kaşıntı, bulantı, yorgunluk, ishal, nedeni açıklanamayan kilo kaybı veya alımı gibi hastalık belirtileri ortaya çıkmadan önce önemli derecede karaciğer hasarı oluşabilmektedir. Hasarı en alt düzeye indirmek ve karaciğer fonksiyonunu korumak için erken tanı esastır.

Karaciğer paneli enzimleri, proteinleri ve karaciğer tarafından üretilmiş veya atılmış maddeleri ölçer.  Bazıları hasarlı karaciğer hücreleri tarafından salınırken bazıları da karaciğerin bir veya daha fazla sayıda fonksiyonunu yerine getirme kabiliyetinde azalmayı yansıtır. Birlikte uygulandıklarında bu testler Veteriner Hekim’e hayvanın karaciğer sağlığı ve herhangi bir karaciğer hasarı olup olmadığı hakkında bilgi verir. Ayrıca Veteriner Hekim’in hayvanın karaciğerinin durumunda zamanla oluşan değişiklikleri görmesi ve ileri tanısal testler uygulayarak detaylı diagnoz sürecini başlatması için bir dayanak noktası oluşturur.

Karaciğere yönelik yapılan testlerde analiz edilen parametreleri hakkında kısa notlar;

 

1-Alanin aminotransferaz (ALT) – başlıca karaciğerde bulunan bir enzim; Hepatit’ i en iyi belirleyen testtir.

          Ayrıca; 

·       Akut hepatitis

·       Kronik hepatitis

·       Safra kanalları tıkanıklığı

·       Siroz 

·       Karaciğer kanseri  durumlarında bu değer yükselebilir. 

 

2-  Alkalen fosfataz (ALP) – Safra kanallarıyla ilişkili bir enzim; kanal tıkanmasında (kolestaz) sıklıkla artar.

·       Tıkalı safra kanalları, 

·       Karaciğer kanseri 

·       Kemik hastalığında 

 

 

3-Aspartat aminotransferaz (AST) – Karaciğerde ve birkaç başka yerde, özellikle kalp ve vücudun diğer kaslarında bulunan bir enzim. Aşağıdaki durumlarda AST yükselir.

 

·       Akut hepatitis

·       Kronik hepatitis

·       Safra kanalları tıkanıklığı, 

·       Siroz

·       Karaciğer kanseri 

·       Kalp krizleri

·       Kas yaralanmalarında 

 

4-Bilirubin – Özellikle hastada sarılık (ikterus) varsa sıklıkla birlikte kullanılan iki farklı Bilirubin testi vardır: 

Total Bilirubin ve Direkt Bilirubin.

Total Bilirubin kandaki Bilirubin ’in tamamını, direkt Bilirubin ise karaciğerde başka bir bileşiğe bağlanmış Bilirubin’i ölçer. Bilirubin seviyeleri desilitre başına miligram (mg/dL) olarak ölçülür.

Bilirubin ‘in çok fazla üretildiği; daha düşük oranda atıldığı safra kanalı tıkanmalarında veya Bilirubin metabolizmasına ilişkin sorunların varlığında kanda Bilirubin düzeyi yükselir. Post-partum canlılarda tipik olarak 1-3 günlük yaşta Bilirubin düzeylerinde yükselme görmek (yeni doğan ikterusu) olağandışı bir durum değildir.

5-Albümin – karaciğer tarafından üretilen başlıca protein türü olup karaciğerin bu proteini yeterli miktarda yapıp yapmadığını (anabolizma) belirtir.

Karaciğer hastalığında sıklıkla normal olmasına rağmen bazen azalan üretime bağlı olarak azalabilir.

6-Globulin – Kanda bulunan bir protein çeşididir.

Globulin karaciğer tarafından salgılanır ve vücudun bağışıklık sistemini korumaya, kan pıhtılaşmasını önlemeye yardımcı olur. Kendi içinde 4 gruba ayrılır. Bunlar; alfa1, alfa2, gama ve betadır.

7-Total Protein – Albümin ve diğer proteinlerin hepsini kantitatif olarak (antikorlar ((IG)) da dahil) ölçer. Karaciğer hastalığında total protein tipik olarak normaldir.

8-Gama-glutamil transferaz (GGT) – Başlıca karaciğer hücrelerinde bulunan bir enzimdir. Kan GGT düzeyleri karaciğer fonksiyonlarındaki değişikliklere karşı çok duyarlıdır. Normal olarak GGT kanda düşük düzeylerde bulunmasına rağmen karaciğer hasarlandığında GGT düzeyi yükselebilmektedir. Yükselmiş ALP düzeyinin nedenini belirlemek için GGT testinden yararlanılabilir. Safra kanalı ve karaciğer hastalığında hem ALP hem de GGT yükselmesine rağmen kemik hastalığında yalnızca ALP artacaktır. Konjestif kalp yetmezliği gibi hastalıklarda da GGT düzeylerinin yüksek olduğu görülür.

9-Laktat Dehidrogenaz (LDH) – Hücre hasarı veya yıkımı olduğunda hücrelerden salınır.

Salınan LDH kan dolaşımına geçer. Bu nedenle hücre hasarının genel bir belirteci olarak LDH testinden yararlanılabilir.

Doku hasarının spesifik olmayan bir belirtecidir. Karaciğer hastalığında ve yine birçok başka hastalıkta yükselebilmektedir.

10-Protrombin Zamanı (PT) – Karaciğer kan pıhtılaşmasında rol oynayan proteinleri üretmektedir. PT pıhtılaşma fonksiyonunu ölçer; normal olmadığında karaciğer hasarını gösterir.

Karaciğer hastalığında,  K vitamini eksikliğinde ve Pıhtılaşma faktörü eksikliklerinde uzamış veya artmış PT görülebilir.

VETLAB Veteriner laboratuvarında karaciğer biyokimyası analizleri hayvana spesifik oto-analizör ve spektrofotometre cihaz ve ekipmanları ile uzman veteriner hekimler kontrolünde tahlil edilmektedir. Biyokimya analizleri hayvan hastalıklarında özellik arz eder. Kanın yapısı her hayvan türüne göre değişiklik göstermektedir. Bu nedenle analizler yapılırken ve sonuçlar değerlendirilirken çok deneyimli bir analist ekibi ile uzman hekimler gereklidir. 


TurkLab Logo
tarimorman.gov.tr/TAGEM